Als je last hebt van spijsverteringsproblemen en een fodmap dieet volgt, wil je natuurlijk niet je favoriete gerechten opgeven. Pizza staat bij velen hoog op het lijstje, maar is glutenvrije pizza eigenlijk wel geschikt bij een fodmap dieet? Het antwoord is genuanceerder dan je misschien denkt. In dit artikel leggen we uit wat een fodmap dieet inhoudt, welke meelsoorten je kunt gebruiken en hoe je zelf een heerlijke fodmap vriendelijke pizza maakt die je zonder zorgen kunt eten.
Wat is een fodmap dieet en waarom kiezen mensen hiervoor?
Een fodmap dieet is een eliminatiedieet waarbij je bepaalde fermenteerbare koolhydraten vermijdt die spijsverteringsproblemen kunnen veroorzaken. FODMAP staat voor Fermenteerbare Oligosachariden, Disachariden, Monosachariden en Polyolen. Deze korte keten koolhydraten worden slecht opgenomen in de dunne darm en kunnen klachten veroorzaken bij mensen met een gevoelige darm.
Mensen kiezen voor een fodmap dieet wanneer ze last hebben van het prikkelbare darmsyndroom (PDS), een opgeblazen gevoel, buikpijn, winderigheid of andere spijsverteringsklachten. Het dieet wordt vaak begeleid door een diëtist en bestaat uit drie fases: eliminatie, herintroductie en personalisatie. Tijdens de eliminatiefase vermijd je alle hoog fodmap voedingsmiddelen, waaronder tarwe, ui, knoflook en bepaalde zuivelproducten.
Het doel is niet om permanent alle fodmaps te vermijden, maar om te ontdekken welke specifieke fodmaps jouw klachten triggeren. Zo kun je uiteindelijk een persoonlijk eetpatroon ontwikkelen waarbij je alleen de voedingsmiddelen vermijdt die daadwerkelijk problemen veroorzaken.
Is glutenvrije pizza automatisch geschikt voor een fodmap dieet?
Nee, glutenvrije pizza is niet automatisch geschikt voor een fodmap dieet. Hoewel gluten zelf geen fodmap is, bevatten veel glutenvrije producten ingrediënten die wel hoog in fodmaps zijn, zoals inuline, honing of bepaalde meelsoorten. Het is dus belangrijk om altijd de ingrediëntenlijst te controleren, ook bij glutenvrije producten.
De verwarring ontstaat omdat tarwe zowel gluten als fructanen bevat. Fructanen zijn een type oligosacharide en dus een fodmap. Wanneer je tarwe vermijdt, vermijd je automatisch de fructanen, maar niet alle glutenvrije alternatieven zijn laag in fodmaps. Sommige glutenvrije melen bevatten bijvoorbeeld kikkererwten- of bonenmeel, die juist hoog in fodmaps zijn.
Waar moet je op letten bij glutenvrije pizza?
Bij het kiezen of maken van een glutenvrije pizza voor een fodmap dieet, let je op de volgende punten:
Aanbevolen producten
- Controleer of het meel geen toegevoegde inuline of fructo oligosachariden bevat
- Vermijd pizzabodems met kikkererwten, linzen of bonenmeel
- Let op dat de tomatensaus geen ui of knoflook bevat
- Kies lactosevrije kaas als je gevoelig bent voor lactose
Een glutenvrije pizza kan dus prima passen binnen een fodmap dieet, maar alleen als je bewust kiest voor de juiste ingrediënten. Wij bieden een speciaal glutenvrij pakket aan met zorgvuldig geselecteerde producten die geschikt zijn voor mensen met glutenintolerantie.
Welke meelsoorten zijn geschikt voor fodmap-vriendelijke pizza?
De beste meelsoorten voor een fodmap vriendelijke pizza zijn rijstmeel, maismeel, aardappelzetmeel, tapiocameel en boekweitmeel. Deze meelsoorten bevatten geen fructanen en zijn van nature laag in fodmaps, waardoor ze uitstekend geschikt zijn voor mensen die een laag fodmap pizza willen maken.
Rijstmeel is een veelgebruikte basis voor glutenvrij pizzadeeg. Het geeft een lichte, knapperige bodem en combineert goed met andere meelsoorten. Maismeel voegt een licht zoete smaak toe en zorgt voor een mooie goudbruine kleur. Tapiocameel helpt bij de elasticiteit van het deeg, wat belangrijk is omdat glutenvrij deeg van nature minder rekbaar is.
Boekweit, ondanks de naam, bevat geen tarwe en is glutenvrij. Het heeft een nootachtige smaak die goed past bij hartige pizza’s. Aardappelzetmeel maakt het deeg lichter en zachter. De glutenvrije bloem van Caputo is een uitstekende keuze die speciaal ontwikkeld is voor bakken en een goede basis vormt voor pizzadeeg.
Welke meelsoorten moet je vermijden?
Vermijd de volgende meelsoorten bij een fodmap dieet:
- Tarwebloem en alle tarweproducten
- Speltmeel
- Kikkererwtenmeel
- Sojameel
- Amarantmeel in grote hoeveelheden
Hoe maak je zelf een fodmap-vriendelijke pizzabodem?
Een fodmap vriendelijke pizzabodem maak je door glutenvrij meel te combineren met gist, olijfolie, zout en lauw water, zonder toevoeging van ui, knoflook of andere hoog fodmap ingrediënten. Het geheim zit in de juiste verhouding van verschillende glutenvrije meelsoorten en voldoende rijstijd voor het deeg.
Begin met een basisrecept voor glutenvrij pizzadeeg:
- Meng 200 gram glutenvrij meel met een halve theelepel zout
- Los 5 gram gedroogde gist op in 150 ml lauw water met een snufje suiker
- Voeg 2 eetlepels olijfolie toe aan het meelmengsel
- Giet het gistmengsel bij het meel en kneed tot een soepel deeg
- Laat het deeg minimaal een uur rijzen op een warme plek
- Rol het deeg uit op een met rijstmeel bestoven oppervlak
Glutenvrij deeg gedraagt zich anders dan regulier pizzadeeg. Het is minder elastisch en kan sneller scheuren. Werk daarom met vochtige handen en wees geduldig bij het uitrollen. Een beetje extra olijfolie in het deeg helpt bij de verwerkbaarheid.
Voor de beste resultaten bak je de pizza op een hoge temperatuur. Een pizzasteen of pizzaoven zorgt voor een knapperige bodem die niet onderdoet voor een traditionele pizza.
Welke pizzatoppings zijn laag in fodmaps?
Laag fodmap pizzatoppings zijn onder andere tomaten, paprika, spinazie, olijven, courgette, aubergine, harde kazen zoals parmezaan, en verse kruiden zoals basilicum en oregano. Met deze ingrediënten maak je een smaakvolle pizza zonder je zorgen te maken over fodmap gerelateerde klachten.
Voor de saus gebruik je gezeefde tomaten of tomatenpuree zonder toegevoegde ui of knoflook. Wil je toch die typische knoflooksmaak? Gebruik dan knoflookolie: de fodmaps zitten in de wateroplosbare delen van knoflook, niet in de olie. Bak knoflook kort in olijfolie en verwijder de stukjes voordat je de olie gebruikt.
Eiwitten en kazen voor je fodmap pizza
Goede eiwitbronnen voor een laag fodmap pizza zijn:
- Kip of kalkoen
- Parmaham of pancetta
- Garnalen
- Tonijn
- Ei
Wat betreft kaas: harde en gerijpte kazen zoals parmezaan, cheddar en gruyère bevatten weinig tot geen lactose en zijn daarom geschikt. Verse mozzarella bevat meer lactose, maar lactosevrije varianten zijn een prima alternatief.
Met de juiste kennis en ingrediënten hoef je als fodmap dieetvolger geen pizza te missen. Of je nu kiest voor een klassieke margherita met lactosevrije mozzarella of een pizza met gegrilde groenten en knoflookolie, de mogelijkheden zijn eindeloos. Het maken van glutenvrije pizza voor een fodmap dieet vraagt wat meer aandacht voor ingrediënten, maar het resultaat is een heerlijke pizza die je zonder klachten kunt eten.